Gỗ mun là loại gỗ gắn với màu đen sâu và cảm giác nặng tay đặc trưng. Một thanh kiếm hay đoản côn làm từ gỗ mun thường khiến người nhìn dừng lại thêm vài giây. Chúng tôi làm việc với gỗ mun không nhiều bằng các loại khác, nhưng mỗi lần đều học được điều mới.
Bài này nói về đặc tính, trọng lượng, độ cứng, giá trị thẩm mỹ và những lưu ý khi dùng gỗ mun để tập luyện. Bạn có thể đọc thêm về gỗ trắc và gỗ căm xe để so sánh.
Đặc tính gỗ mun
Mun thuộc nhóm Diospyros, họ hàng với các loại gỗ mun đen của nhiều nơi trên thế giới. Phần lõi gỗ có màu đen tuyền hoặc đen pha vệt nâu, trong khi phần dác thường sáng màu. Các tài liệu chung về nhóm gỗ này có thể xem tại trang về gỗ mun trên Wikipedia.
Gỗ mun đặc, mịn và có thớ rất khít. Khi đánh bóng, bề mặt gần như ánh gương. Màu đen đồng đều là thứ làm nên vẻ sang trọng của nó.
Vì lõi mun hiếm và mọc chậm, phôi lớn và thẳng khá khó tìm. Do đó, nhiều món binh khí mun có kích thước vừa phải hoặc ghép từ nhiều chi tiết. Hãy hỏi rõ cách chế tác và nguồn phôi khi bạn quan tâm đến loại gỗ này.
Trọng lượng và độ cứng
Mun thuộc hàng nặng nhất trong các gỗ dùng làm binh khí. Cầm một thanh bokken mun, bạn sẽ thấy cổ tay phải làm việc nhiều hơn so với gỗ thường. Mật độ gỗ cao cũng giúp nó chịu mài mòn rất tốt.
Độ cứng lớn đồng nghĩa với việc gỗ có thể giòn khi chịu va ngang mạnh. Vì thế mun phù hợp hơn với đoản côn, kubotan hay các món ngắn, chịu lực dọc thân tốt. Với món dài như kiếm, phải chọn phôi thật thẳng thớ.
Chúng tôi thường khuyên người mới đừng bắt đầu bằng mun. Sức nặng khiến buổi tập mệt nhanh và dễ hình thành tư thế sai. Chỉ khi đã có nền tảng, bạn mới nên thử loại gỗ nặng như vậy.
Giá trị thẩm mỹ
Điểm hấp dẫn nhất của mun là màu sắc. Nền đen sâu làm nổi bật mọi chi tiết, từ đường vuốt chuôi đến các điểm trang trí bằng kim loại hay sừng. Một bộ kiếm mun trên giá đỡ gỗ sáng màu tạo nên sự tương phản rất đẹp.
Vì vậy, nhiều người chọn mun để trưng bày hoặc làm quà biếu. Chúng tôi thấy các món này hay được đặt cho những người yêu võ đạo ở tuổi trung niên, muốn có một vật gắn với sở thích của mình. Bạn có thể xem cách trưng bày hợp lý trong bài giá đỡ kiếm: cách trưng bày và bảo vệ kiếm gỗ.
Gỗ mun cũng ít thay đổi màu theo năm tháng, khác với trắc hay cẩm lai vốn sẫm dần. Điều này làm sản phẩm giữ vẻ ngoài ổn định. Chỉ cần lau sạch và lên dầu mỏng, bề mặt vẫn sáng đẹp.
Lưu ý khi sử dụng tập luyện
Đầu tiên, hãy làm quen với trọng lượng. Tập từng đợt ngắn, nghỉ giữa các đợt và tăng dần số lần vung. Cổ tay và khuỷu tay cần thời gian thích nghi với tải nặng.
Thứ hai, tránh va đập vào vật cứng. Gỗ mun đẹp nhưng nếu rơi mạnh xuống nền gạch, nó có thể sứt hoặc nứt. Khi tập, hãy tập trên nền phẳng, có đệm nếu có thể.
Thứ ba, bảo quản đúng cách. Tránh ẩm, tránh nắng gắt và bôi dầu định kỳ. Bài bảo quản binh khí gỗ cung cấp những nguyên tắc chung áp dụng được cho mọi loại gỗ.
Nếu bạn quan tâm đến các sản phẩm gỗ mun, hãy xem qua trang sản phẩm và trao đổi nhu cầu để chúng tôi tư vấn phôi phù hợp. Chế tác từ gỗ hiếm thường cần thời gian, nên bạn nên liên hệ sớm.
Một điều nữa là hãy cân nhắc mục đích rõ ràng trước khi chọn mun. Nếu bạn cần dụng cụ tập hằng ngày, các gỗ nhẹ hơn có thể hợp hơn. Nếu bạn muốn một món vừa dùng được vừa là vật sưu tầm, mun là lựa chọn rất đáng cân nhắc.
Nhiều khách hỏi chúng tôi vì sao mun lại đắt hơn nhiều loại khác. Câu trả lời nằm ở nguồn phôi hiếm, tỷ lệ hao hụt khi cắt và thời gian phơi dài. Một khúc mun lớn có thể chỉ cho ra vài thanh đủ chuẩn, và phần còn lại phải bỏ vì nứt hoặc lẫn dác.
Chính vì vậy chúng tôi không khuyến khích mua mun chỉ vì danh tiếng. Hãy hỏi rõ cây kiếm làm từ lõi hay có dác, thớ gỗ có đều không và gỗ đã phơi bao lâu. Những câu hỏi này giúp bạn nhận ra đâu là sản phẩm làm kỹ và đâu là hàng vội.
Gỗ mun đẹp, nặng và quý, nhưng không dành cho mọi người. Hiểu đúng đặc tính của nó sẽ giúp bạn dùng và giữ gìn đúng cách, để món binh khí đồng hành bền lâu.
